Abdulhamid Sulaymon o’g’li Cho’lpon hayoti va ijodi (2)

Slayd 1

ABDULHAMID SULAYMON O’GLI CHO’LPON
(1897-1938)

Slayd 2

Hayoti va ijod yo’li
shoir,dramaturg,nosir-Abdulhamid sulaymon o’g’li cho’lpon 1897-yili andijonda tug’ilgan,otasi sulaymonqul muhammad yunus o’g’li ma’rifatli,bilimli ziyoli bo’lib,asli savdo bilan shug’ullansa-da,sherlar ham yozib turgan.onasi oyshabibi maxsus tahsil ko’rmagan,ammo ko’ngli ochiq,suhbati yoqimli,ertag-uqo’shiqlarni ko’p biladigan ayol bo’lgan .

Slayd 3

Ijodi
Bolaligidan sherlar yoza boshlagan,cho’lpon o’z yozmalarini”SADOYI TURKISTON”,”Sadoyi Farg’ona”,”Turkiston viloyati gazetasi” kabi nashrlarda “Qalandar”,”Mirza qalandar”,”Andijonlik”kabi taxalluslarda chop ettirgan.
Keyinchalik “Cho’lpon”uning asosiy taxallusiga aylangan.

Slayd 4

1914-yili 18-aprelda “SADOYI TURKISTON”gazetasida cho’lponning “TURKISTONLI QARINDOSHLARIMIZGA” degan sheri bosib chiqarildi.Sal o’tib “Do’xtur Muhammadiyor”hikoyasi bosildi .1920-yilda bo’lib o’tgan Sharq xalqlarining qurultoyi Cho’lpon qarashlarining rivojida muhim o’rin tutdi.Bokudan qaytgach,cho’lpon Fitratning taklifiga ko’ra buxoroga boradi va1921-1922-yillarda o’zbek tilidagi “BUXORI AXBORI”gazetasini boshqaradi.

Slayd 5

Slayd 6

1923-yilda shoir toshkentga qaytib keladi.U “INQILOB”jurnali bilan hamkorlik qiladi,endigina dunyoga kelayotgan o’zbek professional teatrini shakllantirish uni badiiy barkamol asarlar bilan ta’minlashda ishtirok etadi.1923-yilda Cho’lpon Andijonda yangi chiqa boshlagan “Darxon”gazetasiga ishga yuboriladi.Bir yildan so’ng gazeta yopilgach,u Toshkentga qaytib keladi .Shu vaqtda milliy iste’dodli o’zbek yoshlari Moskvaga o’qishga yuboriladi.

Slayd 7

Nihoyat shoir ijodi G’oyaviy tutruqsiz ekanligi respublikaning o’sha vaqtdagi rahbarlaridan biri A.I.Karimov tomonidan rasman aytilgach,shoir ijodiy jarayondan uzoqlashtirib yuborildi.
Buning natijasida shoir 1932-yilda Moskvaga ko’chib borib ,u yerda Goholning “TERGOVCHI”, Frankoning “Feruza”asarlarini o’zbek tiliga tarjima qilgan.1935-yilgacha moskvaga yashab yana toshkentga qaytib keladi va teatrda adabiy emakdosh bo’lib yashaydi

Slayd 8

Bu yillarda unga qilingan hujumlar avj oladi ,adib asarlari o’zbek jurnal va gazetalariga bosilmay qoladi.Shu tahlilkali yillarda Cho’lpon”Kecha va kunduz”romani va”SOZ”sherlar romanini yaratadi.Millat baxti uchun jonini jasur o’g’lon buyuk istedod egasi bo’lgan adib 1937-yili 14-iyulda qamoqqa olinadi .Davrining bir guruh asl farzandlari qatori 1938-yilning 5-oktabrida chiqarilgan hukm “asosida” shu yilining 4-oktabr kuniyoq otib tashlanadi.

Slayd 9

Hozirga qadar uning ko’pgina asarlarining nusxalari ko’paytirilmoqda.bunday adibning yoqotilishi yoxud ‘OTIB TASHLANISHI”o’zbek millati uchun katta yo’qotish sanaladi.
2008-yili prezidenyimiz farmoniga binoan toshkentda cho’lpon nomli “xiyobon”,cho’lpon xotirasiga atab haykal ham barpo etildi.Cho’lpon xotirasiga atab hatto turli xil sheriy to’plamlar yaratilmoqda.

Slayd 10

E’tiboringiz uchun rahmat!

Slayd 11

Foydali havolalar

🛒 Barcha taqdimotlar | 📰 Yangiliklar | ℹ️ Biz haqimizda