Eshitishida nuqsoni bo’lgan bolalar ruhiy rivojlanishi

Slayd 1

Eshitishida nuqsoni bo’lgan bolalarning ruhiy rivojlanishi qonuniyatlari

Slayd 2

Reja:
Eshitishida nuqsoni bo’lgan bolalar
Ruhiy rivojlanish xususiyatlari
Eshitishida nuqsoni bo’lgan bolalarning ruhiy rivojlanishi qonuniyatlari

Slayd 3

Enb (eshitishida nuqsoni bo‘lgan) bolalar
Eshitish qobiliyati qisman yoki to‘liq buzilgan, natijada nutq va muloqot rivojida qiyinchiliklarga ega bolalardir.
Hissiy-emotsional holati
Ijtimoy munosabatlari
Nutuq va taffakur xususiyatlari
Bilish jarayonlari

Tug‘ma yoki orttirilgan eshitish nuqsoni bo‘ladi.
Nutqni tabiiy yo‘l bilan egallash cheklangan.
Maxsus pedagogik va psixologik yondashuv talab etiladi.

Slayd 4

Idrok: ko‘ruv idroki yetakchi
Diqqat: tez chalg‘iydi, barqaror emas
Xotira: ko‘ruv va harakat xotirasi kuchli
Bilish jarayonlari xususiyatlari

Slayd 5

Hissiy va ijtimoiy rivojlanish xususiyatlari
Emotsional reaktsiyalar sust yoki keskin bo‘lishi mumkin
Hissiyotlarni ifodalash cheklangan
Tengdoshlar bilan muloqotda qiyinchiliklar
Ijtimoiy tajriba cheklangan bo‘ladi

Slayd 6

Nutq va tafakkur o‘zaro bog‘liqligi
Nutqning cheklanganligi tafakkur rivojiga ta’sir qiladi
Amaliy faoliyat orqali o‘rganish muhim
Abstrakt fikrlash kechroq shakllanadi
Ko‘rish, harakat, taktil sezgi rivojlanadi
Eshitish analizatori faoliyati boshqa analizatorlar bilan qoplanadi
Vizual-ta’lim metodlari samarali bo‘ladi

Slayd 7

N. A. Bernstein
Harakat faoliyati Enb bolalarda psixik rivojlanishning muhim vositasi hisoblanadi.
Harakat orqali idrok, diqqat va tafakkur rivojlanadi.
Enb bolalarning ruhiy rivojlanishi biologik emas, ijtimoiy omillarga ko‘proq bog‘liq.
Kompensator rivojlanish imkoniyatlari keng.
To‘g‘ri tashkil etilgan ta’lim va tarbiya nuqson oqibatlarini kamaytiradi.

Slayd 8

19-Asr oxiri va 20-asr boshlarida yozilgan, aqli zaif bolalarni eksperimental klinik, psixologik va pedagogik tadqiqotlaridan farqli oʻlaroq, ular orasida katta fundamental ishlar olib borilgan, shuningdek, kar va soqov bolalarni oʻrganishga bagʻishlangan tadqiqotlar ancha kam boʻlgan. Ushbu davrda kar-soqovlarni klinik, psixologik va pedagogik oʻrganishga bagʻishlangan biron bir fundamental ilmiy asar yozilmagan. Bu buzilishning oʻziga xos xususiyatlari bilan, Rossiyada kar va soqovlarga yordam berish tarixi bilan ham bogʻliq. Nogiron bolalarning boshqa toifalaridan farqli oʻlaroq, kar va soqov bolalarga pedagogik yordam 19-asrning boshlaridan olib borilgan. Ushbu toifadagi bolalar bilan pedagogik ishlashning koʻplab usullari ishlab chiqilgan. Ularni tarbiyalash va oʻqitish boʻyicha bir qator ishlar va darsliklar tayyorlandi. Surdopedagogika 20-asrning boshlarida Rossiyada maxsus pedagogikaning eng rivojlangan tarmoqlaridan biri edi. Kar va soqovlarga taʼsir qilishning haqiqiy pedagogik usullarini ishlab chiqishdan farqli oʻlaroq, kar va soqov bolalar hali toʻliq oʻrganib chiqilmagan edi. Kar va soqov bolalarning bir nechta muhim eksperimental va psixologik tadqiqotlari va bir nechta klinik va pedagogik tadqiqotlar mavjud edi.

Slayd 9

S. L. Rubinshteyn
Ruhiy rivojlanish faoliyat jarayonida shakllanadi.
Enb bolalarda amaliy faoliyat va harakat orqali o‘rganish samaraliroq.
Tafakkur rivoji faoliyat bilan chambarchas bog‘liq.
V. I. Lubovskiy
Enb bolalarda rivojlanish notekis xarakterga ega.
Bilish jarayonlari o‘ziga xos tuzilishga ega bo‘ladi.
Maxsus pedagogik sharoitlar rivojlanish darajasini sezilarli oshiradi.
R. M. Boskis
Eshitish nuqsoni bolaning nutq, tafakkur va shaxsiy rivojlanishiga ta’sir ko‘rsatadi. Erta tashxis va erta pedagogik yordam muhim ahamiyatga ega.
Nutq rivoji — ruhiy rivojlanishning markaziy omillaridan biridir.
L. S. Vygotskiy
Eshitish nuqsoni rivojlanishni to‘xtatmaydi, balki uning yo‘nalishini o‘zgartiradi. Nuqsonning asosiy salbiy oqibati — ijtimoiy tajribaning cheklanishi.
To‘g‘ri tashkil etilgan ta’lim orqali kompensatsiya amalga oshadi.
«Nuqson emas, balki ijtimoiy muhit rivojlanishga hal qiluvchi ta’sir ko‘rsatadi. »
A. R. Luriya
Enb bolalarda oliy psixik funksiyalar funktsional tizimlar asosida rivojlanadi. Bir analizator faoliyati susayganda, boshqalari faolroq ishlay boshlaydi. Ko‘ruv va harakat analizatorlari muhim kompensator rol o‘ynaydi.

Slayd 10

E’tiboringiz uchun rahmat!

Slayd 11

Foydali havolalar

🛒 Barcha taqdimotlar | 📰 Yangiliklar | ℹ️ Biz haqimizda