Alisher Navoiy (1441-1501)

Slayd 1

Alisher Navoiy
(1441-1501)

Slayd 2

E’TIROF
Agar bu ulug’ zotni avliyo desak, u avliyolarning avliyosi, mutafakkir desak, mutafakkirlarning mutafakkiri, shoir desak, shoirlarning sultonidir.
Islom Karimov

Slayd 3

Alisher Navoiy 1441-yilning 9-fevralida Hirot shahrida tavallud topgan.

Slayd 4

To’liq ismi
NIZOMIDDIN
MIR ALISHER
NAVOIY

Slayd 5

Yosh Alisher 3-4 yoshlarida she’r yod olib, ko‘plarni hayratga soldi. 5 yoshida maktabga bordi. Bo‘lajak sulton Husayn Boyqaro bilan birga o‘qidi.

Slayd 6

HUSAYN BOYQARO

Slayd 7

Ma’naviy ustozlari
Farididdin Attor
Nizomiy Ganjaviy
Shayx Sa’diy
Xusrav Dehlaviy

Slayd 8

IKKI TAXALLUS
Bo‘lajak shoir 7-8 yoshlaridan she’r mashq qila boshladi.
Ikki tilda she’r yozdi, o‘zbekchalariga «Navoiy», forschalariga «Foniy» taxallusini qo‘ydi.
«Navoiy» «navo» — «kuy» so‘zidan olingan, «Foniy» esa forscha «vaqtincha» ma’nolarini berar edi.

Slayd 9

Alisherning maktabdosh do‘sti Husayn Boyqaro taxtga chiqishi bilan uni Samarqanddan Hirotga chaqirib oladi va muhrdor qilib tayinlaydi.
1472-yildan vazirlik martabasiga ko‘tariladi, 1487-88-yillarda Astrobodda hokim bo‘lib ishlaydi.

Slayd 10

TURKIY “XAMSA”
1483 — 1485 –yillarda yozilgan.
51 000 misradan ortiq .
“Xamsa” so’zi “Beshlik” ma’nosini beradi.

Dostonlar
«Hayrat ul-abror»;
«Farhod va Shirin»;
«Layli va Majnun»;
«Sab’ai sayyor»;
«Saddi Iskandariy».

Slayd 11

Buyuk ijodkor 1501-yil 3-yanvar kuni vafot etdi.

Slayd 12

Alisher Navoiyning qabri Hirotda. Hirot esa Afg’onistonda joylashgan.

Slayd 13

Bobur xalqaro jamoat fondi 2015-yilda Afg‘onistonning Hirot shahridagi tarixiy Musallo maydonida joylashgan Alisher Navoiy maqbarasida obodonlashtirish ishlarini olib bordi.

Slayd 14

«HAYRAT UL-ABROR» DOSTONI

Slayd 15

Ma’nosi “Yaxshi kishilarning hayratlanishi”;
1483-yil yozilgan;
Aruzning Sari bahrida.
Hajmi 3988 bayt-7976 misra;

Doston 64 bobdan iborat:
21 bob muqaddima, 20 maqolot, 20 hikoya,
3 bob xotima; dastlabki
2 bob ustozlar haqida, 2 bob so’z haqida.

Slayd 16

O‘NINCHI MAQOLAT
Rostgo’ylik va to’g’rilik haqida yozilgan. Unda to’g’rilik va egrilik, rostgo’ylik va yolg’onchilik oqibatlari haqida bahs yuritiladi.

Slayd 17

Quyidagi so’zlarning ma’nosiga e’tibor bering!
Tuzluk
Peshasi
Kajrav
Xamlig‘
Ahli hol
Go‘shmol
Chirmosh
Kamand
Shabiston
Mistar
Safha
Ilik
G‘avr
Tavr
Kosh

Zu’mi
Kajlik
Iqtizo
Muhaqqaq
Botil
Mahro‘
Musayqal
Mutavval
Sahv
Kizb
Sharorat
Kaforat
Ranj
Xasorat

Slayd 18

ESDA TUTING!
Sham’ bo‘yi tuz kelib ayvon aro,
Shohidi bazm o‘ldi shabiston aro.
Egri uchush birla chu ko‘p aylanib,
Qaydaki parvona borib o‘rtanib.

Slayd 19

O’YLAB KO’RING!
Sham bilan parvona, sozlangan va sozlanmagan cholg‘uning rostlik va egrilikka qanday aloqasi bor?
Qo‘li egri odamni qayerda, qachon va qanday jazolaganlar?
Sher majoziy obrazida qanday insonlarga xos jihatlar mujassamlashgan? Durrojda-chi?
Ahil yashash, qo‘shnichilik munosabatlari haqida o‘z tushunchalaringizni so‘zlang.
Qanday illatlar durrojni fojiaga olib keldi va nima uchun do‘sti yordamga kelmadi?
Adashib yoki qizishib yolg‘on gapirgan yoki ont ichgan odamga qanday munosabatda bo‘lish lozim?
Rost so‘z, to‘g‘ri yashash haqidagi g‘oyalar ilgari surilgan yana qanday asarlarni bilasiz?

Slayd 20

E’tiboringiz uchun rahmat!

Slayd 21

Foydali havolalar

🛒 Barcha taqdimotlar | 📰 Yangiliklar | ℹ️ Biz haqimizda