Yurish turlari va sportcha yurish texnikasi

Slayd 1

Yurish turlari va ularning tasnifi

Slayd 2

Reja:
Yurish paytidagi xarakat texnikasiga umumiy tavsif
Sportcha yurish texnikasi asoslari
Sportcha yurish texnikasining samaradorligini oshirish

Slayd 3

Yurish ommabop va keng tarqalgan jismoniy mashqlar bo’lib ular insonning xar tomonlama jismoniy rivojlanishiga ijobiy ta’sir ko’rsatadi, u inson salomatligini mustahkamlashda, faol dam olishda ajoyib vosita bo’lib xizmat qiladi. Undan ko’pgina sport turlarida foydalaniladi va tezlikni o’zgartirib, shug’ullanuvchilar organizmiga maqsadli ta’sir ko’rsatib, istalgan natijaga erishiladi.
Yurish insonning joydan-joyga ko’chishini oddiy usuli bo’lib, turli yoshdagi kishilar uchun ajoyib jismoniy mashq hisoblanadi.

Slayd 4

Oddiy yurishdan tashqari boshqa xillari ham bo’lib ular: paxodda yurish, safda yurish va sportcha yurish. Musobaqalarda yurishning texnik jihatdan eng keyin, lekin eng foydali xili – sportcha yurish qo’laniladi. Uning tezligi oddiy yurishga nisbatan ikki marta ortiq. Ammo bunday yuqori tezlikka erishish uchun sportcha yurish texnika asoslarini o’rganib olishning o’zigina kifoya qilib qolmay balki oddiy yurishga qaraganda anchagina intensiv shu bajarish talab qilinadi, ya’ni energiya sarflash ortadi. Shu sababdan sportcha yurish, sportchi organizmiga ijobiy ta’sir ko’rsatadi. Oddiy yurishdan tashqari boshqa xillari ham bo’lib ular: paxodda yurish, safda yurish va sportcha yurish. Musobaqalarda yurishning texnik jihatdan eng keyin, lekin eng foydali xili – sportcha yurish qo’laniladi. Uning tezligi oddiy yurishga nisbatan ikki marta ortiq. Ammo bunday yuqori tezlikka erishish uchun sportcha yurish texnika asoslarini o’rganib olishning o’zigina kifoya qilib qolmay balki oddiy yurishga qaraganda anchagina intensiv shu bajarish talab qilinadi, ya’ni energiya sarflash ortadi. Shu sababdan sportcha yurish, sportchi organizmiga ijobiy ta’sir ko’rsatadi.

Slayd 5

Yurish musobaqasida qatnashuvchilar qoidada belgilangan yurish texnikasi xususiyatlariga rioya qilishlari kerak. Bularning eng asosiysi bir lahza bo’lsa ham ikkala oyoq bir vaqtda yerdan uzilib qolishga yo’l qo’ymaslikdan iborat. Oyoqlardan birontasi yerga tegmay turgan fursat sodir bo’lgudek bo’lsa, sportchi yurishdan yugurishga o’tgan bo’ladi. Bu qoidani buzgan sportchining maxsus hakamlar tomonidan musobaqadan chetlatadilar.

Slayd 6

Yurish va yugurish paytidagi xarakat texnikasida umumiy xamda o’ziga xos xususiyatlar mavjud. Chunonchi, yurish va yugurish texnikasining bosh unsuri-qadamlar xisoblanadi. Ular yordamida inson xarakatlanadi. Qadamlar bilan bog’liq xolda, qo’llar va gavda xarakatlari ko’p marta bir tartibda takrorlanadi. Bunday takrorlanadigan xarakatlar «turkum» xarakatlar deyiladi. Kishi ikki qadam davomida (o’ng va chap oyoqda) gavdaning xar bir qismi xarakatining barcha bosqichlarini bajaradi va dastlabki xolatga qaytadi. Bunday qo’shaloq qadam yurish va yugurishning xarakat turkumini tashkil qiladi.

Slayd 7

Sportcha yurish texnikasi asoslari
Sportcha yurish texnikasi siklik xususiyatga ega, ya’ni ma’lum bir sikl butun masofa davomida ko’p marta tkrorlanadi va boshqa siklli yengil atletika turlaridan farqli ravishda musobaqa qoidalari bilan qat’iy cheklangan. Bu cheklanishlar sportcha yurish texnikasining paydo bo’lishiga jiddiy ta’sir qilgan. Birinchidan, sportcha yurishda uchish fazasi bo’lmasligi lozim, ya’ni har doim tana bilan aloqa bo’lishi zarur.

Slayd 8

Sportcha yurish siklini sxema tarzida oltita spitsali g’ildirak ko’rinishida tasavvur qilish mumkin. Ikkita qo’shaloq spitsa g’ildirakni ikkita yarimga ajratadi, ikkita tayanch davri, ikkita bittalik spitsalar bu yarim qismlarni choraklarga bo’ladi – bittalik tayanch davri. Bitta oyoqning bittalik tayanch davri boshqa oyoqni o’tkazish davriga mos keladi. Ikkita tayanch davri juda qisqa muddatli bo’lib, ba’zan uni ko’rib ham bo’lmaydi. Bittalik tayanch davri uzoqroq davom etadi va ikkita fazaga bo’linadi: 1) oldindan qattiq tayanish fazasi; 2) depsinish fazasi. Oyoqni o’tkazish davri ham ikkita fazaga ega: 1) orqa qadam fazasi; 2) oldingi qadam fazasi. Bu fazalar ham chap oyoq uchun, ham o’ng oyoq uchun o’tkazish yoki tayanish davrida mavjud bo’ladi.

Slayd 9

Slayd 10

Yurishda hamma siljib harakatlanishlarning mohiyati – bu egri chiziqli yo’nalish bo’yicha yo’naltirilgan teng ta’sir qiluvchi kuchlar hamda tana va tayanch siljishlariga nisbatan burchak ostida yo’naltirilgan kuchlarning yig’indisidir.

Slayd 11

E’tiboringiz uchun rahmat!

Slayd 12

Foydali havolalar

🛒 Barcha taqdimotlar | 📰 Yangiliklar | ℹ️ Biz haqimizda