PEDAGOGIKA SHAXS TARBIYASI VA RIVOJLANISH TO‘G‘RISIDAGI FAN. ILMIY – PEDAGOGIK TADQIQOTLAR METADOLOGIYASI VA METODLARI

Slayd 1

Pedagogika shaxs tarbiyasi va rivojlanish to‘g‘risidagi fan. Ilmiy – pedagogik tadqiqotlar metadologiyasi va metodlari

Slayd 2

REJA:
01
Pedagogika fanining ilmiy – tadqiqot metodlari.
03
Pedagogikaning boshra fanlar bilan aloqasi va fanlar tizimi.
02
Pedagogika fani va uning asosiy kategoriyalari.

Slayd 3

O‘quvchini mehnat qilishga o‘rgat, u nafaqat mehnatni sevishga, u bilan shunday uyg‘unlashishga ko‘niktirginki, toki mehnat uning vujudiga singib ketsin, uni shunga o‘rgatki, uning uchun o‘z kuchi bilan biron-bir narsani bilib ololmaslik aqlga sig‘maydigan holat hisoblansin. U mustaqil o‘ylamog‘i, izlamog‘i, o’zini ko‘rsatmog‘i, o‘zining uyg‘onmagan qobiliyatini rivojlantirmog’i, o‘zini sobitli inson qilib yetishtirmog‘i zarur.
A.Disterveg

Slayd 4

Pedagogika
Pedagogika (yunoncha paidagogike bo‘lib, paida – “bola” va gogike — “yetaklayman”) ijtimoiy tarbiyaning umumiy qonuniyatlari, muayyan jamiyatda yagona ijtimoiy maqsadga muvofiq yosh avlodni tarbiyalash hamda unga ta’lim berishning mohiyati va muammolarini o‘rganadigan fan.
Pedagogika ijtimoiy fanlar tizimiga kiruvchi fan sanalib, yosh avlod hamda kattalarni milliy istiqlol g‘oyalari asosida tarbiyalash, unga ta’lim berish muammolarini o‘rganadi.
Pedagogika — ta’lim va tarbiya jarayonini yaxlitlikda o’rganadigan fan sohasi.

Slayd 5

Pedagogika o‘qitish va tarbiyalashga e’tibor qaratadi
Didaktika (ta’lim nazariyasi, yunoncha didaktikos “o‘rgatuvchi”, didasko “o‘rganuvchi”) ta’limning nazariy jihatlari, ta’lim jarayonining mohiyati, qonun va qonuniyatlari, tamoyillari, o’qituvchi faoliyati, ta’limning maqsadi, mazmuni, shakl, metod, vositalari, natijasi, ta’lim jarayonini takomillashtirish yo‘llari kabi masalalarni tadqiq etadi.

Slayd 6

Pedagogika o‘qitish va tarbiyalashga e’tibor qaratadi
Tarbiya nazariyasi — pedagogikaning muhim tarkibiy qismlaridan biri bo‘lib, tarbiya jarayonining mazmuni, tarbiya turlari, shakl, metod, vosita va usullari, uni tashkil etish masalalarini o‘rganadi.
Ijtimoiy tarbiya fuqarolik, aqliy, axloqiy, jismoniy, mehnat, estetik, huquqiy, iqtisodiy, ekologik tarbiya kabi yo‘nalishlarda tashkil etiladi.

Slayd 7

Pedagogika fanining obyekti – yaxlit pedagogik jarayon.
Pedagogika fanining predmeti- ta’lim-tarbiya jarayoni, mazmuni, qonuniyatlari, tamoyillari, shakl, metod va vositalari.

Slayd 8

Pedagogika fanining asosiy kategoriyalari
Fanning mohiyatini ochib beruvchi eng muhim, asosiy tushuncha kategoriya deb ataladi.
Pedagogika fanining asosiy kategoriyalari shaxs kamolotini ta’minlash, ta’lim va tarbiya samaradorligiga erishishga qaratilgan jarayonlarning umumiy mohiyatini yoritadi.

Slayd 9

Pedagogika fanining asosiy kategoriyalari
shaxs,
tarbiya,
ta’lim (o‘qitish, o‘qish),
bilim,
ko‘nikma,
malaka,
kompetensiya,
ma’lumot,
shakllantirish,
rivojlantirish.

Slayd 10

Pedagogikaning boshqa fanlar bilan aloqasi
Pedagogik hodisa murakkab tuzilmaga ega bo‘lib, uning umumiy mohiyatini to‘laqonli anglash uchun bir qator fanlarning imkoniyatlariga tayaniladi.
Ana shu nuqtai nazardan pedagogika bilan quyidagi fanlar o‘rtasida yaqin aloqudorlik mavjud.

Slayd 11

Pedagogikaning boshqa fanlar bilan aloqasi
pedagogik g‘oya, qarash ta’limotlarning falsafiy jihatlarini tahlil etadi.
shaxs ma’naviyatini shakllantirish,
insoniy sifatlar, tarbiyalash.
shaxs tomonidan go‘zallikning idrok etilishi, estetik didni tarbiyalash.
Falsafa
Etika
Estetika

Slayd 12

Pedagogikaning boshqa fanlar bilan aloqasi
o‘quv binolarini qurish, ta’lim-tarbiya jarayonlarini tashkil etishni iqtisodiy jihatlarini anglashga xizmat qiladi.
ta’lim tarbiya jarayoni ishtirokchilarining o‘zaro munosabat-larini samarali tashkil etish uchun imkoniyat yaratadi.
bolalarning fiziologik, anotomik xususiyat-larini inobatga olinishi uchun boshlang‘ich asoslarni o‘rganishga yordam beradi.
Iqtisod
Sotsiologiya
Fiziologiya

Slayd 13

Pedagogikaning boshqa fanlar bilan aloqasi
o‘quvchilarning salomatligini muhofazalash, to‘g‘ri shakllantirishga bog’liq g‘oyaiarni taqdim etadi.
shaxsda ma’naviy-axloqiy, ruhiy-intellektual, hissiy-irodaviy sifatlarni tarkib toptirish uchun zamin yaratadi.
pedagogika fani taraqqiyoti, tarixiy tajribani yosh avlodga o‘rgatish uchun bo‘lib xizmat qiladi.
Gigiyena
Psixologiya
Tarix

Slayd 14

Pedagogikaning boshqa fanlar bilan aloqasi
o‘quvchilarda insoniyat tomonidan yaratilgan moddiy va ma’naviy madaniyat asoslari, ularda madaniy xulq-atvor xislatlarini tarkib toptirish uchun xizmat qiladi.
shaxsning to‘g‘ri rivojlanishini ta’minlash, nuqsonli bolalarni o‘qitish hamda tarbiyalash muammolarini o‘rganishda ko‘maklashadi.
Madaniyatshunoslik
Tibbiy fanlar

Slayd 15

Pedagogika bola tarbiyasi haqidagi fan

Slayd 16

Pedagogika fanlari tizimi
Shaxs kamolotini ta’minlash, uning intellektual, ma’naviy-axloqiy hamda jismoniy jihatdan rivojlanishiga erishishda turli yosh davrlari, har bir davrning o‘ziga xos jihatlari, shuningdek, bolaning fiziologik, psixologik holatini inobatga olish maqsadga muvofiqdir.
Shu bois yaxlit pedagogik jarayon muayyan turkumni tashkil etuvchi pedagogik fanlar tomonidan o‘rganiladi.

Slayd 17

Pedagogika fanlari tizimi
Umumiy pedagogika
Pedagogika nazariyasi
Pedagogika tarixi
Pedagogik mahorat
Maktabgacha ta’lim pedagogikasi
Boshlang‘ich ta’lim pedagogikasi

Slayd 18

Pedagogika fanlari tizimi
Korrektsion (maxsus) pedagogika
Metodika
Pedagogik texnologiya
Ta’lim menejmenti
Ijtimoiy pedagogika
Oila pedagogikasi
Xalq pedagogikasi
Qiyosiy pedagogika

Slayd 19

Pedagogika fanlari tizimi
Pedagogik innovatika
Pedagogik aksiologiya
Neyropedagogika
Muzey pedagogikasi
Pedagogik antropologiya
Pedagogik akmeologiya

Slayd 20

Ilmiy-pedagogik tadqiqotlar metodologiyasi va tadqiqot metodlari
Pedagogika fani rivojining hozirgi bosqichida alohida dolzarb metodologik masalalarni hal etish bilan chegaralanmasdan xususiy bilimlar tizimi sifatida pedagogika fani metodologiyasini aniq belgilab olish zarur. Metodologik bilimlarsiz pedagogik tadqiqotlarni samarli tashkil etish va o‘tkazish mumkin emas.

Slayd 21

Metodologiya alohida fan sifatida ikkita funksiyani bajaradi: deskriptiv (ifodalovchi) va perskriptiv (me’yorlovchi). Birinchisi – obyektni nazariy jihatdan ifodalashni ko‘zlasa, keyingisi tadqiqotchi uchun aniq mo‘ljal olishga shart-sharoit yaratadi.
Pedagogika fani yuqori natijalarga erishish imkonini beruvchi texnologiyalar asosida rivojlanib boradi. Buning uchun esa ilmiy asoslangan tadqiqot metodlariga tayanish talab etiladi. Ilmiy tadqiqot metodologiya tushunchasi bilan ataluvchi nazariy prinsiplar majmuasiga bog‘liq bo‘ladi.

Slayd 22

Pedagogika fani metodologiyasi
Pedagogika fani metodologiyasi- jamiyatning rivojlanishi sharoitida uzluksiz taraqqiy etib boruvchi pedagogik muhit holatini haqqoniy aks ettiruvchi, pedagogika nazariyasi hamda amaliyoti, ta’lim olish hamda unga yondashuv mezonlari haqidagi bilimlar tizimi.
Pedagogik ilmiy-tadqiqot metodlari shaxsni tarbiyalash, unga muayyan yo‘nalishlarda chuqur, puxta ilmiy bilimlarni berish tamoyillari, obyekti va subyektiv omillarini aniqlovchi pedagogik jarayonning ichki mohiyati, aloqa va qonuniyatlarini maxsus tekshirish va bilish usullaridir.

Slayd 23

Zamonaviy sharoitda, pedagogik yo‘nalishda tadqiqotlarni olib borishda quyidagi metodlardan foydalanilmoqda:
Pedagogik kuzatish metodi.
Suhbat metodi.
Anketa metodi.
Intervyu metodi.
Ta’lim muassasasi hujjatlarini tahlil qilish metodi.
Test metodi.
Pedagogik tahlil metodi.
Bolalar ijodini o‘rganish metodi.
Pedagogik tajriba metodi.
Matematik-statistik metod.

Slayd 24

E’TIBORINGIZ UCHUN RAHMAT!
Bizni ijtimoiy tarmoqlarga kuztib boring!

Slayd 25

Foydali havolalar

🛒 Barcha taqdimotlar | 📰 Yangiliklar | ℹ️ Biz haqimizda