Kurashchilarda ovqatlanish gigienasi va tiklanish vositalari

Slayd 1

Ovqatlanish gigienasi. Tiklanish vositalari

Slayd 2

Reja:
Ovqatlanish gigienasi tushunchasi
Kurashchilarda to‘g‘ri ovqatlanishning o‘ziga xos xususiyatlari
Suv rejimi va tana vaznini nazorat qilish
Tiklanish vositalari tushunchasi
Kurashchilarda mashg‘ulot va musobaqalardan keyin tiklanish usullari

Slayd 3

Ovqatlanish gigienasi tushunchasi
Ovqatlanish gigienasi — bu inson salomatligini saqlash va jismoniy imkoniyatlarini rivojlantirishga xizmat qiladigan, ovqatni tanlash, tayyorlash va iste’mol qilish madaniyatidir. Sportchilarda, xususan kurashchilarda, ovqatlanish gigienasi ikki muhim yo‘nalishda ahamiyatga ega:
Sog‘lom tana massasi va mushak massasini saqlash.
Energiya ehtiyojini qondirish va tiklanishni tezlashtirish.

Slayd 4

Kurashchilarda to‘g‘ri ovqatlanishning o‘ziga xos xususiyatlari
Kurash sportida tana vazni juda muhim bo‘lib, sportchilar ko‘pincha ma’lum vazn toifasiga mos kelish uchun vazn tushiradi yoki saqlaydi.
Shu sababli, ovqatlanish rejimi:
Energiya sarfiga mos bo‘lishi;
Yuqori sifatli oqsillar (tovuq, baliq, tuxum, tvorog) bilan boy bo‘lishi;
Sekin hazm bo‘ladigan uglevodlar (grechka, suli, sabzavotlar) asosida tuzilishi;
Zarur yog‘lar (yong‘oqlar, zaytun moyi) ni o‘z ichiga olishi kerak.
Shuningdek:
Sifatli va vaqtida ovqatlanish (mashg‘ulotdan 2 soat oldin va 30–60 daqiqa keyin).
Kunning eng muhim ovqatlari: nonushta va mashg‘ulotdan keyingi ovqat.

Slayd 5

Suv rejimi va tana vaznini nazorat qilish
Kurashchilar ko‘pincha musobaqa oldidan tana vaznini kamaytirishga majbur bo‘lishadi. Ammo bu jarayon sog‘liq uchun xavfli bo‘lishi mumkin.
Muhim tavsiyalar:
Tana suyuqlik balansi doimo nazoratda bo‘lishi kerak.
Kuniga 2–3 litr suv ichilishi lozim, ayniqsa mashg‘ulot kunlarida.
Musobaqa oldidan vazn tashlash faqat nazorat ostida va sog‘liqqa zarar yetkazmaydigan tarzda amalga oshirilishi kerak.
Ortiqcha terlash va suvsizlanish organizm faoliyatiga salbiy ta’sir qiladi.

Slayd 6

Tiklanish vositalari tushunchasi
Tiklanish vositalari — bu sportchilarning jismoniy va ruhiy holatini mashg‘ulot va musobaqalardan keyin tiklashga qaratilgan usullar majmuasidir. Kurashchilar ko‘p hollarda intensiv yuklamalarga duch kelishadi, shuning uchun to‘g‘ri tiklanish juda muhim.

Slayd 7

Kurashchilarda mashg‘ulot va musobaqalardan keyin tiklanish usullari
Oziq-ovqat orqali tiklanish:
Mashg‘ulotdan keyin 30–60 daqiqa ichida oqsil va uglevodlar kombinatsiyasi (masalan, banan + protein kokteyli).
Vitaminva minerallar: magniy, kalsiy, kaliy mushaklar tiklanishida muhim.
Elektrolit ichimliklar (pastroq shakarli sport ichimliklar) suvsizlanishni oldini oladi.
Uyqu va dam olish:
Sifatli uyqu (8 soat) — mushak to‘qimalarining regeneratsiyasi uchun zarur.
Kechasi uyg‘onmasdan, chuqur uyqu bosqichlariga yetish muhim.
Fiziologik tiklanish vositalari:
Massaj — mushaklarning qattiqlashishini kamaytiradi.
Saunayoki bug‘li hammom — qon aylanishini yaxshilaydi.
Sovuq vannalar — shishlarni kamaytiradi va tiklanishni tezlashtiradi.
Psixologik tiklanish:
Meditatsiya yoki nafas mashqlari — ruhiy bosimni kamaytiradi.
Musobaqadan keyingi psixologik stressni boshqarish bo‘yicha sport psixologi bilan ishlash foydali bo‘ladi.

Slayd 8

E’tiboringiz uchun rahmat!

Slayd 9

Foydali havolalar

🛒 Barcha taqdimotlar | 📰 Yangiliklar | ℹ️ Biz haqimizda